Jouw merk is uniek, maar toch herkenbaar!

Dat is helder voor jou, maar hoe zorg je dat je dat communiceert? Belangrijker nog: hoe zorg je dat jouw collega’s hetzelfde communiceren? En dan hebben we het over al je collega’s: van receptionist tot controller. Onze tip? Geef je merk een karakter. Hoe je dat doet? Met een archetype!

Wanneer je aan jouw merk bouwt, start je altijd vanuit je why: waarom doe je wat je doet? Hier zie je je merkwaarden terug. Vervolgens stel je de vraag: hoe maak je die why zichtbaar, zowel in- als extern? Hoe zorg je ervoor dat je collega’s hetzelfde communiceren? En, hoe behoud je herkenbaarheid onder je doelgroep? Met een archetype! Daarmee geef je je merk karakter. Het geeft richting aan al je (marcom)uitingen. In je archetype komt ook je bedrijfscultuur terug. Er zijn 12 archetypen die voor universele herkenning- en reacties zorgen:

Heerser
De heerser richt zich op macht en succes. Alles draait bij hem of haar om kwaliteit, structuur en controle. Ze bepalen graag de standaard in beleid en procedures en ze staan graag in de spotlights. Heersers hebben altijd gelijk. Gelijk hebben, wil niet zeggen dat iedereen hen gelijk geeft. Dat is de andere kant van de medaille. Koningen, presidenten, aristocraten, rechters en managers voldoen aan het oerbeeld van de heerser. In het bedrijfsleven voldoen monopolisten of multinationals met een leidende marktpositie aan het beeld van de heerser.

  • Bekende merken: Mercedes, KLM, Nyenrode, Goldman Sachs en Rolex
  • Belende personen: King Lear, Marco Kroon, Caesar, Margareth Thatcher en Napoleon

 

Zorgdrager
Zorgdragers of beschermers hebben beschermen, een handje helpen en zorgen voor anderen hoog in het vaandel staan. Ze zijn vrijgevig, behulpzaam, betrouwbaar en ze beschikken over een goed luisterend oor. Ze helpen, zonder er iets voor terug te verwachten. Ze verkiezen harmonie boven conflicten. Zorgdragers zijn er altijd en je kunt altijd op hun steun rekenen. In hun zorg voor anderen cijferen verpleegsters, moeders, nonnen, priesters en mentoren zichzelf regelmatig weg. Deze onbaatzuchtige houding breekt hen soms op.

  • Bekende merken: Kneipp, Blue Band, Nivea, Volvo en Amnesty International
  • Bekende personen: Moeder Theresa, Antoinette Hertsenberg, Florence Nightingale, Lady Di en Mary Poppins

 

Bedenker
De bedenker of schepper koppelt zijn aangeboren verbeeldingskracht aan creativiteit en originaliteit. Bedenkers wijken af van gebaande paden en gaan bij voorkeur hun eigen weg. Wat hij ziet of bedenkt, kunnen zijn handen uitvoeren. Ze denken in mogelijkheden, niet in beperkingen. Veel creaties blinken uit door de combinatie van esthetiek en functionaliteit. Tot dit archetype behoren artiesten, kunstenaars, uitvinders en ontwerpers en dromers. Scheppers hebben ook een schaduwzijde. Hun streven naar perfectie kan ook belemmerend en frustrerend werken.

  • Bekende merken: Apple, Adobe, LEGO, Playmobil, Google
  • Beende personen: Steve Jobs, Pablo Picasso, Gerrit Rietveld, Rem Koolhaas

 

Onschuldige
De onschuldige of het onbevangen kind is hoopvol gestemd. Hij kijkt zowel vooruit als achteruit. Zo combineert hij of zij een optimistische kijk op de toekomst met een nostalgisch gevoel voor het verleden. Vooral de kindertijd vertolkt hierbij een belangrijke rol. De onschuldige streeft naar geluk, hecht veel waarde aan vriendschap en creëert graag een groepsgevoel. Het leven is echter niet altijd rozengeur en maneschijn. Om hun naïviteit te doorbreken, hebben idealisten en optimisten soms een ‘realitycheck’ nodig.

  • Bekende merken: Coca-Cola, Zwitsal, Dove, Efteling, ANWB en Spa
  • Bekende personen: Ilse de Lange, Sneeuwwitje, Alice in Wonderland, Pippie Langkous en Forrest Gump

 

Wijsgeer
De wijsgeer of denker steekt veel tijd en energie in het ontwikkelen van zijn of haar intellectuele vermogens. Kennis en wijsheid stromen door de aderen. Hij of zij loopt altijd warm voor activiteiten als onderzoeken, meten, studeren en kennis uitwisselen. De wijsgeer probeert analytisch en op logische wijze de omringende wereld te doorgronden. Als slimste jongetje van de klas komen ze met goed doordachte en onderbouwde ideeën en methodieken op de proppen. Filosofen, onderzoekers, wetenschappers, mentoren en analisten hebben ook een achilleshiel. Soms zitten ze muurvast in hun ivoren toren.

  • Bekende merken: Wikipedia, Harvard, Audi, Quest en Discovery Channel
  • Bekende personen: Robbert Dijkgraaf, Frits Bolkestein, Beatrice de Graaf, Govert Schilling

 

Ontdekker
Ontdekkers of ontdekkingsreizigers gaan verder waar anderen stoppen. Ze houden ervan om uitdagingen aan te gaan, grenzen te overschrijden en nieuwe wegen in te slaan. De ontdekker gedraagt zich onafhankelijk, is avontuurlijk ingesteld en nieuwsgierig van aard. Avonturiers, pelgrims, pioniers en zwervers vervelen zich snel als ze zich moeten conformeren. Ze zijn bang om een grijze muis te worden. Die angst is tevens ook hun valkuil. Doelloos ronddwalen ligt als gevaar op de loer.

  • Bekende merken: Jeep, National Geographic, The North Face, Marlboro, Grolsch
  • Bekende personen: Floortje Dessing, Richard Attenborough, Frans Lantingh, André Kuipers

 

Magiër
In het woordenboek van de magiër of tovenaar komt het woord ‘onmogelijk’ niet voor. Dit archetype verstaat de kunst om illusies te scheppen en dromen waar te maken. Visionairs, trendwatchers, innovators, tovenaars, illusionisten en genezers betoveren hun publiek en geven een onverwachte, magische blik op een werkelijkheid waarin niks onmogelijk is. Zo transformeren ze je visie op het leven in een andere manier van kijken en beleven. Magiërs zijn bedreven en gedreven in het oproepen van de ultieme beleving. Daarbij hebben ze oog voor het allerkleinste detail. Te hoge verwachtingspatronen en het risico op manipulatief gedrag vormen de grootste tegenstanders van de magiër.

  • Bekende merken: Disney, Axe, Red Bull en Tesla
  • Bekende personen: Hans Klok, Victor Mids (Mindfuck), Jomanda, Elon Musk

 

Rebel
De rebel of outlaw schopt graag ‘heilige huisjes’ omver, trekt zich weinig aan van bestaande conventies, komt in opstand tegen de goegemeente en bepaalt zijn eigen regels. Revolutionairen, bandieten, beeldenstormers, tegenstanders of schurken zijn op hun best als ze zich als een luis in de pels mogen gedragen. De rebel heeft behoefte aan vrijheid en komt in opstand als zijn vrijheid beperkt of ingeperkt wordt. De rebel heeft choqueren tot kunst verheven. Soms komt deze houding hem of haar duur te staan. Het risico bestaat immers dat het ‘revolutionaire’ gedrag vrienden transformeert in vijanden.

  • Bekende merken: Greenpeace, Harley Davidson, BNN, Diesel, Easyjet
  • Personen: Jort Kelder, Zorro, Bart de Graaf, Jet Rebel, Prem Radhakishun, Che Guevara

 

Held
Helden vormen door hun daadkracht en geleverde prestaties een onuitputtelijke inspiratiebron. Iedereen droomt ervan om zo sterk, moedig of succesvol te zijn. Dankzij de unieke combinatie van aangeboren talent, een ijzeren discipline en een glasheldere focus staan ze hun mannetje en komen ze als beste uit de bus. Helden bereiken hun doel met vallen en opstaan. Ze zijn in staat om tegenslagen te overwinnen en barrières te doorbreken.  Topsporters, krijgers, redders, winnaars en teamspelers zijn nauwelijks af te stoppen in hun dadendrang. Toch hebben ze enkele geduchte tegenstanders. Denk aan arrogant gedrag, stress of een burn-out en bijvoorbeeld een flinke domper: verlies, blessures of concurrentie.

  • Bekende merken: Nike, BMW, Artsen Zonder Grenzen, Ferrari
  • Bekende personen: Rocky, Sven Kramer, Dafne Schippers, Christiano Ronaldo

 

Nar
De nar of joker heeft de spreekwoordelijke lach aan zijn kont hangen. Narren schrijven ‘Genieten’ met hoofdletters. Ze plukken de dag met een lach en meestal heeft die lach ook een therapeutische waarde. Door plezier te maken, ontsnappen ze aan de dagelijkse sleur. ‘Een dag niet gelachen, is een dag niet geleefd’, is als levensmotto op hun lijf geschreven. Humor is voor de nar een beproefde manier om het leven te relativeren. Om die reden vinden veel mensen het prettig om in de nabijheid van een nar te vertoeven. Entertainers, waarheidsprekers, provocateurs en cabaretiers halen de kou uit de lucht en zorgen met hun vrolijke houding voor ontspanning. Humor is echter zeer subjectief. Sommige grappen zijn niet om te lachen. En soms is de timing van een grap heel slecht.

  • Bekende merken: Walibi, MailChimp, Ben & Jerry’s, Pringles, Fanta, CliniClowns
  • Bekende personen: Marc-Marie Huijbregts, René van der Gijp, Tijl Uilenspiegel, Jeroen van Koningsbrugge en Youp van ‘t Hek

 

De gewone man/vrouw
Voor de gewone man/vrouw of bondgenoot geldt het levensmotto ‘gelijke monniken, gelijke kappen’. Hij of zij is eerlijk, puur natuur, recht door zee en wil graag ergens bijhoren. Bovendien steekt dit archetype graag zijn of haar handen uit de mouwen om anderen te helpen. Voor de gewone man/vrouw geldt bovendien het spreekwoordelijke ‘beter een goede buur dan een verre vriend.’ Vanuit een gevoel voor gelijkwaardigheid zorgen Jan Modaal, the girl next door, de realist, de goeie buur of de democraat voor verbinding en samenhang tussen mensen of collega’s van alle niveaus.

  • Bekende merken: Ikea, Opel, Hema, Unox, Blokker, Klaverblad Verzekeringen
  • Bekende personen: Frans Bauer, Chantal Janzen, Emile Roemer, Jesse Klaver

 

Minaar of verleider
Voor de minnaar of verleider is liefde de drijfveer van zijn of haar dagelijkse handelen. Minnaars prikkelen onze zintuigen en richten zich op schoonheid, beleving en verleiding. Hij of zij wil een positieve bijdrage leveren aan onze kwaliteit van leven. Bijvoorbeeld met luxueuze producten, entertainment van de bovenste plank of culinaire hoogstandjes. Levensgenieters, vertrouwelingen, verbinders, topkoks en estheten richten zich op unieke ervaringen en hechten veel waarde aan vriendschap, familiebanden en romantiek. Op merkenniveau benadrukken ‘verleiders’ graag de unieke mannelijke of vrouwelijke kant van een product.

  • Bekende merken: Dior, Côte d’Or, Calvin Klein, Magnum, Nespresso
  • Bekende personen: James Bond, Jonnie Boer, Sophia Loren, George Clooney, Karl Lagerfeld